TECHNIEKEN

Digitale kunst: abstracte foto's met meervoudige belichting met de Canon EOS R5

Visueel kunstenaar Valda Bailey ging buiten de gebaande paden van de fotografie en ontwikkelde een unieke manier om expressieve natuurfoto's met meervoudige belichting te maken. Hier vertelt ze over haar inspiratie, apparatuur en technieken.
Een donker silhouet van een boom tegen een witte en lichtblauwe lucht.

Deze foto met meervoudige belichting, genaamd This Twisted Form, is afkomstig uit de reeks In Search Of Soulful Undertones van visueel kunstenaar Valda Bailey en werd gemaakt in het prachtige Lake District in Engeland. Gefotografeerd met een Canon EOS R5, een Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM-objectief en Canon-vattingadapter EF-EOS R met drop-in filter, met verschillende belichtingen en instellingen. © Valda Bailey

De natuurfoto's van Valda Bailey omvatten alles van impressionistische scènes van bomen in bloei tot abstracte stillevens met zorgvuldige composities. Je zou het niet zeggen, maar Valda gebruikt geen verf of doeken om haar kunstwerken te maken. Ze zijn bijna volledig in de camera zelf gemaakt door meervoudige belichting en ICM (Intentional Camera Movement) van de Canon EOS R5 vakkundig te benutten.

Valda, die haar artistieke carrière begon als schilder, maakt nu vijftien jaar foto's. Eerst deed ze voornamelijk straatfotografie, maar dit veranderde in 2012 toen ze een foto met ICM van collegafotograaf Chris Friel zag. Ze realiseerde zich dat er een compleet nieuwe manier van foto's maken was die ze wilde ontdekken.

"Het was een soort aha-erlebnis, omdat de foto's die Chris maakte heel effen waren, zoals in schilderijen", herinnert ze zich. "Bij landschapsfotografie dacht ik vooral aan die typische kalenderfoto's van goudgele zonsondergangen en het lichten van de zee. Echt vakwerk, maar daar lag toch niet mijn interesse. Maar vanaf het moment dat ik de foto's van Chris zag, wist ik dat ik hier iets mee moest doen en er desnoods mijn eigen draai aan moest geven. Ik ben er zonder aarzelen mee aan de slag gegaan."

Sindsdien heeft Valda een indrukwekkend portfolio opgebouwd van foto's die ze heeft gemaakt met meervoudige belichting en de overvloeimodi op haar Canon-camera's. Haar foto's zijn tentoongesteld in galerieën door heel Europa en in de VS en ze heeft twee boeken gepubliceerd: Fragile (2016) en We May As Well Dance (2021). Daarnaast geeft ze samen met collegafotograaf Doug Chinnery regelmatig workshops over haar fototechnieken.

Takken en twijgen met bruine en gouden tinten zijn zichtbaar tegen een lichte jade-groene achtergrond.

"Ik ben erg beïnvloed door Japanse prints en heb ook veel gekeken naar de Japanse invloeden van Van Gogh. Ik denk dat ik het kleurenpalet in mijn hoofd had toen ik aan het spelen was met deze foto", zegt Valda over deze afbeelding met de naam Sweet Almond. "Je ziet de beweging van de camera hier. De oranje lijn was licht op het water, waar ik stond. Die heb ik over de foto van een boom gelegd." Gefotografeerd met een Canon EOS R5 en een Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM-objectief. © Valda Bailey

Je onderwerp verkennen

Natuur en landschappen zijn twee onderwerpen die we veel terugzien in Valda's werk, ondanks dat deze best moeilijk zijn vast te leggen met meervoudige belichting. "Ik ben graag buiten, maar de groene, bruine, grijze en troebele blauwe tinten lijken vaak allemaal nogal op elkaar, tenzij het licht echt spectaculair is", zegt ze.

"Buiten zijn contrasten en tinten net zo belangrijk als het onderwerp. Het is belangrijk om met een open blik naar de omgeving te kijken. Ik loop rond en observeer om te kijken wat me aanspreekt."

Zo'n 80 tot 90% van Valda's foto's worden in de camera gemaakt. Bij deze manier van werken is ze continu bezig met het onderwerp en benadert ze het op verschillende manieren. "Ik probeer zoveel mogelijk opties uit wanneer ik voor een bepaald object zit, zoals een boom, berg of meer", zegt ze.

"Meestal ben ik dan zo'n driekwartier tot een uur bezig. Om goede foto's met meervoudige belichting te maken, moet je niet bang zijn om te experimenteren en dingen uit te proberen. Je kunt namelijk wel een idee hebben, maar je weet nooit zeker hoe foto's er uiteindelijk uitzien wanneer ze worden samengevoegd."

Een technicus met witte handschoenen maakt de sensor van een Canon-camera schoon.

Heb je Canon-apparatuur?

Registreer je apparatuur voor gratis advies van experts, onderhoud van apparatuur, toegang tot inspirerende evenementen en exclusieve aanbiedingen met Canon Professional Services.
Het oppervlak van een vijver met rimpelingen en reflecties in het water en begroeiing rond de randen.

Deze impressionistische foto van het oppervlak van een vijver in de regen, genaamd Rhythm Of The Rain, bestaat uit verschillende foto's van de scène, waaronder foto's met ICM. Gefotografeerd met een Canon EOS R5 en een Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM-objectief. © Valda Bailey

De juiste apparatuur kiezen

Valda werkte jarenlang met een Canon EOS 5D Mark IV (zie laatste foto) en een Canon EOS 5DS R, maar nu gebruikt ze een Canon EOS R5. Als objectief gebruikt ze vooral de Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM. "Ik werk graag met dit objectief omdat het snel scherpstelt op voor mij interessante objecten", zegt ze. "Het onderwerp wordt op een fijne manier gecomprimeerd en teruggebracht tot f/45, wat van pas komt bij ICM. Bij een klein diafragma zoals f/45 wordt er zeer weinig licht doorgelaten. Als het licht niet te fel is, kan ik hierdoor de sluiter een seconde of iets langer openhouden en zo een wazig effect creëren. Daardoor heb ik ook geen ND-filter nodig. Ik hou er niet van om heel veel apparatuur met me mee te slepen, dus hoe minder ik nodig heb, hoe beter."

De Canon RF 70-200mm F4L IS USM is een andere fantastische optie om abstracte foto's met meervoudige belichting te maken.

Valda gebruikt ook een Canon TS-E 45mm f/2.8-objectief, voor meer controle over de vervaging in haar foto's, en een Canon EF 24-70mm f/2.8L USM-objectief (nu opgevolgd door de Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM) wanneer ze een grotere beeldhoek wil gebruiken.

Ze bevestigt de objectieven op de EOS R5 met de Canon-vattingadapter EF-EOS R met drop-in filter, waarin ze een ND-filter plaatst als ze die bij zich heeft. Zo kan ze dus fotograferen met langere sluitertijden zonder dat dit leidt tot een overmaat aan witte tinten en hooglichten, wat daardoor ook van pas komt bij ICM.

De EOS R5 heeft verschillende voordelen. "De camera is lichter dan de EOS 5DS R, heeft een groter dynamisch bereik en een snellere processor, waardoor foto's direct worden gecombineerd op het LCD-scherm", vertelt Valda enthousiast.

Foto's van stenen en bergen in de verte, gecombineerd met droog gras en gebladerte en een uitsnede van bloemschermen op verschillende plekken in de foto.

De foto's van Valda zijn meestal op dezelfde locatie gemaakt, maar voor dit kunstwerk, genaamd Shadowlands, combineerde ze foto's van verschillende plekken. "Ik had de landschapsfoto, gemaakt met mijn tilt-shiftobjectief, al op mijn camera staan, dus ik besloot deze te combineren met wat bloemschermen. Dit was het resultaat", zegt ze. Gefotografeerd met een Canon EOS R5 en een Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM-objectief. © Valda Bailey

Werken met modi voor meervoudige belichting

Er zijn twee opties beschikbaar in het menu Meervoudige belichting van de Canon EOS R5. De regeling voor meervoudige belichting (Func/Ctrl), die Valda gebruikt, biedt toegang tot de overvloeimodi en stelt je in staat om stapsgewijs foto's met meervoudige belichting te maken terwijl je de resultaten bekijkt. Er is ook een modus voor continu-opnamen voor meervoudige belichting van bewegende onderwerpen. Op sommige objectieven is meervoudige belichting niet beschikbaar.

Er zijn vier overvloeimodi: additief, gemiddeld, helder en donker. Bij het maken van een reeks foto's benadrukt de modus Helder de lichtere tinten bij het combineren met andere foto's, terwijl de modus Donker de donkere tinten benadrukt. Deze modi kunnen sterke kleurblokken produceren en een foto abstracter maken. De modus Gemiddeld benadrukt geen specifieke tinten en produceert een zachter, impressionistischer resultaat.

Met deze drie modi creëert de camera automatisch een perfect belicht eindresultaat. De modus Additief is vergelijkbaar met de modus Gemiddeld, maar in deze modus wordt elke foto samengevoegd tot een reeks zonder de belichtingsaanpassing in de camera. Eventuele aanpassingen moeten handmatig worden gedaan.

Als je een reeks opnamen maakt met Func/Ctrl, kun je in elke modus het resultaat bekijken, een afbeelding verwijderen als je niet tevreden bent en de foto opnieuw maken. Je kunt maximaal negen foto's in een reeks maken. Als je meer foto's wilt combineren, kun je de voltooide reeks opslaan en deze als basisfoto gebruiken om hier vervolgens meer foto's aan toe te voegen.

"Als je de overvloeimodi correct gebruikt, kun je veel overbodige details verwijderen en een sterk abstract beeld creëren", zegt ze. "De vuistregel is: hoe meer foto's je maakt, hoe chaotischer en minder controleerbaar het eindresultaat wordt. Drie tot vijf foto's is voor mij ideaal voor een samengestelde foto, maar het hangt ook af van het onderwerp."

Haar advies: houd het simpel. "Als je bijvoorbeeld met een schaduw op een muur aan de slag gaat, krijg je tijdens het maken van de reeks een idee van wat de camera aan het doen is", zegt ze. "Je moet ook naar de tinten kijken en hoe het licht op het onderwerp valt. Neem minimaal een kwartier de tijd om naar je onderwerp te kijken en het op verschillende manieren te benaderen. Probeer eens een andere camerahoek, witbalans en belichtingscompensatie. Deze elementen beïnvloeden allemaal de uiteindelijke foto.

"Het is niet eenvoudig en niet voor iedereen, maar ik ga de uitdaging graag aan. Ik vind het expressionistische aspect ook erg leuk, omdat je emoties of gevoelens kunt overbrengen door met kleuren te spelen op een manier die een conventionele fotograaf misschien niet kan. Ik ben ontzettend blij dat ik deze techniek heb ontdekt. De mogelijkheden zijn eindeloos en ik denk dat ik nooit stop met leren."

A black and white double exposure of an elderly man in a hat and a cityscape of old stone buildings.

Dubbele belichting: een verhaal over mensen en mooie locaties

Ontdek hoe documentairefotograaf Aline Deschamps portretten en een landelijke omgeving combineert om de kracht van een Italiaanse gemeenschap vast te leggen.
Een boom met lichtrood hout en groene en gouden bladeren staat tegen een marineblauwe achtergrond. De kleuren zijn effen en kunstmatig en de boom wordt omringd door stipjes van bewegend licht.

Voor dit werk, genaamd Blue Moon Rising, combineerde Valda verschillende belichtingen, waaronder foto's van een boom en aparte foto's van lichtslingers. "Door de camera te bewegen en meerdere onderbelichte foto's te maken, kun je een spoor van lampjes maken die in het rond lijken te springen", zegt ze. Gefotografeerd met een Canon EOS 5D Mark IV en een Canon EF 70-300mm f/4-5.6L IS USM-objectief. © Valda Bailey

Nabewerking en het eindresultaat

Valda maakt verschillende foto's met meervoudige belichting als ze in het veld werkt, meestal zo'n dertig tot veertig. Pas als ze de resultaten op een computerscherm ziet, kan ze de beste foto's kiezen en bepalen hoeveel nabewerking er nodig is. Ze gebruikt zowel Adobe Photoshop als Adobe Lightroom*.

"Tegenwoordig gebruik ik vaker Lightroom omdat ze de maskeertools hebben aangepast. Ik kan nu beter kiezen welke specifieke tinten en kleuren ik wil bewerken", zegt Valda. "Op dit punt in het proces besteed ik de meeste tijd aan het bewerken van kleuren.

"Wat ik het leukst vind aan deze manier van fotograferen, is dat ik de kleuren kan kiezen die ik mooi vind. Ik ben niet afhankelijk van wat de natuur me voorschotelt. Ik moet wel de kleuren kunnen creëren die ik zoek en met de schuifregelaars voor kleuren in Lightroom kan ik mijn creativiteit echt de vrije loop laten."

Voor haar artistieke prints gebruikt Valda de professionele Canon imagePROGRAF PRO-4000-grootformaat-fotoprinter om foto's van maximaal 150 x 100 cm te maken. Momenteel print ze haar foto's op Hahnemühle FineArt Inkjet-papier van 500 g voor een tentoonstelling, waarna ze de foto's zelf afmaakt met was en vernis.

"Verschillende galerijen verkopen mijn werk, dus er is echt behoefte om prints te maken", zegt ze. "Mijn Canon-printer is erg betrouwbaar: de spuitmonden voor de inkt raken niet verstopt en zelfs als ik de printer een paar weken niet heb gebruikt, kan ik 'm gewoon opstarten en direct weer aan de slag.

"Fotografen besteden een groot deel van de tijd achter een camera of computer, dus dan is het heel belangrijk om een tastbaar eindresultaat te hebben. Ik vind het printen altijd erg spannend. Het is echt het laatste stukje van de puzzel."

*Adobe, Lightroom en Photoshop zijn gedeponeerde handelsmerken of handelsmerken van Adobe in de Verenigde Staten en/of andere landen.

David Clark

Gerelateerde artikelen

  • Making the most of multiple exposures

    ARTIKEL

    Haal alles uit meervoudige belichting

    Fotografen Rob Payne en Matt Ben Stone laten een aantal creatieve toepassingen zien van de meervoudige belichtingsfunctie die op veel EOS-camera's te vinden is.

  • Xavi Bou's vogelvlucht met een grafische twist

    ARTIKEL

    Xavi Bou's vogelvlucht met een grafische twist

    De vreemde patronen in de lucht, gemaakt door fotograaf Xavi Bou, zijn eigenlijk samengestelde beelden van vogels in de vlucht. Hij vertelt over zijn werk en inspiratie.

  • ARTIKEL

    Plasticvervuiling wordt kunst

    Ontdek hoe Mandy Barker plastic afval gebruikt om haar prachtige maar schokkende beelden te maken die de plasticvervuiling van de wereldzeeën in de schijnwerpers zetten.

  • ARTIKEL

    Hoe je fotoprints voor een expositie voorbereidt

    Ontdek alles wat je moet weten over het printen voor een expositie, van papierkeuze tot profielen en proofing.

  • Meld je aan voor de nieuwsbrief

    Klik hier voor inspirerende verhalen en het laatste nieuws van Canon Europe Pro