ARTIKEL

Zwart-witfotografie: 8 tips van een expert

Contrast zorgt voor meer onderscheid in zwart-witfoto's, zegt Canon Ambassador Helen Bartlett. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X Mark II en een Canon EF 35mm f/1.4L USM-objectief. © Helen Bartlett

Tegenwoordig is bijna alles in kleur, maar Canon Ambassador Helen Bartlett heeft zich helemaal toegelegd op het vastleggen van memorabele momenten in zwart-wit. Helen is gespecialiseerd in familie- en kinderportretten en is erg succesvol als fotografe. Haar foto's zijn plaatjes om te koesteren. Hier deelt ze de tips en technieken die ze door de jaren heen heeft opgedaan en geeft ze advies over de beste Canon-camera voor zwart-witfotografie. Neem de tips en adviezen ter harte voor nog indrukwekkendere zwart-witfoto's.

Canon Professional Services

Heb je Canon-apparatuur?

Registreer je apparatuur voor gratis advies van experts, onderhoud van apparatuur, toegang tot inspirerende evenementen en exclusieve aanbiedingen met Canon Professional Services (CPS).

Helen is een selfmade professioneel fotografe. Haar moeder runde thuis een kinderdagverblijf en Helen zag de mogelijkheden daarvan. Ze was nog maar een tiener toen ze de kinderen begon te fotograferen en de zwart-witfoto's aan hun ouders verkocht. "Ik besefte dat mensen heel anders naar kleurenfoto's en zwart-witfoto's kijken", zegt Helen. "Bij kleurenfoto's is de reactie vaak: 'Ah! Wat had ik nou weer aan?'. Bij zwart-witfoto's zeggen mensen dat nooit. Bij zwart-witfoto's zie je de situatie, emotie en relaties in al hun puurheid."

Het is een traditioneel gezichtspunt dat eerder veelal door fotojournalisten werd gebruikt. De principes kunnen echter ook in een scala aan andere disciplines worden toegepast, van landschaps- tot macrofotografie. Welk advies heeft Helen voor betere zwart-witfoto's?

A boy emerges from a pool of water, his arms spread out like wings.
Als je bij zwart-witfotografie contrast wilt toevoegen, helpt het om verschillende structuren te zoeken. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X en een Canon EF 35mm f/1.4L USM-objectief. © Helen Bartlett

1. Stel je camera in op de zwart-witmodus

Zwart-witfotografie is iets heel anders dan fotograferen in kleur. Maak dus gebruik van de instellingen die je camera biedt om je te helpen. "Ik heb alles ingesteld op zwart-wit", zegt Helen. Het beeld wordt in zwart-wit op het scherm weergegeven en dat helpt niet alleen tijdens het fotograferen, maar zorgt ook voor snellere verwerking", legt ze uit.

2. Gebruik de beste camera voor zwart-witfotografie

Helen gebruikt hoofdzakelijk een Canon EOS-1D X Mark II, maar haar favoriete camera is de Canon EOS R. Die biedt volgens haar namelijk een uniek voordeel. "Op de EOS-1D X (en de meeste andere camera's) wordt in de zwart-witmodus het beeld op het scherm aan de achterkant in zwart-wit weergegeven. Dat is fantastisch, maar in de zoeker is het beeld nog steeds in kleur. Door de jaren heen heb ik mezelf aangeleerd om in zwart-wit te 'zien', maar met de EOS R kun je de (elektronische) zoeker op zwart-wit instellen. Dat vind ik echt een enorm pluspunt." Vooral voor fotografen die nog niet zo lang in zwart-wit werken raadt Helen de EOS R aan. "Licht en hoe je je onderwerp in het licht laat uitkomen, zijn heel belangrijk voor het eindresultaat. Het is heel handig dat ik in de zoeker kan zien wat ik aan het doen ben."

A portrait of young boy wearing a puffa jacket looking away from the camera.
"Ik kijk waar het licht valt om te zien hoe ik dat kan gebruiken voor een intenser, nog sprekender plaatje, maar ik houd tegelijkertijd rekening met de wensen van de familie", zegt Helen. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X Mark II en een Canon EF 85mm f/1.4L IS USM-objectief. © Helen Bartlett

3. Maak gebruik van het licht

A mother playfully dangles her laughing baby by the foot at home.

Maak ontroerende familiefoto's als die van Helen Bartlett

Helen Bartlett legt uit hoe ze op alledaagse plekken gedenkwaardige familiefoto's maakt in zwart-wit en hoe de EOS R haar hierbij helpt.

Wanneer kleuren (letterlijk) uit beeld zijn, komen licht en schaduw om de hoek kijken. Helen gebruikt voornamelijk natuurlijk licht of ander licht dat beschikbaar is. "Ik gebruik soms continu-ledverlichting, maar doorgaans werk ik met het licht dat er is. Ik kijk waar het licht valt om te zien hoe ik dat kan gebruiken voor een intenser, nog sprekender plaatje, maar ik houd tegelijkertijd rekening met de wensen van de familie.

"Verschillende leeftijden vragen om verschillend licht. Fel licht kan bijvoorbeeld heel mooi zijn bij oudere kinderen, omdat je die kunt sturen. Voor mij is geen enkele weersituatie slecht en een grijze dag kan een hele mooie dag zijn met vriendelijker, meer diffuus licht."

4. Zoek naar licht op onverwachte plekken

"Wanneer ik een huis binnenga, loop ik altijd even rond. Ik kijk in de slaapkamers, de dakuitbouw… Ik zoek de plek waar het licht het best is. Dat is vaak niet waar mijn klanten verwachten. De woonkamer kan bijvoorbeeld vrij donker zijn, terwijl oma's slaapkamer boven in het huis een dakraam met fantastisch licht heeft."

A close-up of a smiling, young boy wearing a hood with fur around the edges.
"Bij zwart-witfoto's zie je de situatie, emotie en relaties in al hun puurheid", zegt Helen. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X en een Canon EF 35mm f/1.4L USM-objectief. © Helen Bartlett
A baby is looking up, their eyes bright and curious.
Een grijze dag kan een hele mooie dag zijn met vriendelijker, meer diffuus licht. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X Mark II. © Helen Bartlett

5. Leer om in grijstinten te zien

"Een potentieel probleem bij zwart-witfotografie is dat kleuren minder goed van elkaar te onderscheiden zijn dan bij fotografie in kleur. Kleuren die dicht bij elkaar liggen, kunnen in elkaar overlopen. Neem bijvoorbeeld een kind met een felrood T-shirt in een tuin waarin alles groen is. Als je met je 'kleurogen' kijkt, springen het rood en groen er echt uit. In zwart-wit verschillen die kleuren echter nauwelijks van elkaar. Dat soort dingen moet je leren zien."

6. Werk met contrast

"Je moet licht en schaduw gebruiken om onderwerp en achtergrond van elkaar te onderscheiden", gaat Helen verder. "Als je een persoon met donker haar op een plek met veel schaduw fotografeert, kan die persoon in de achtergrond verdwijnen. Je moet die persoon dan op een plek zetten waar een beetje licht van achter komt, zodat hij of zij beter zichtbaar is tegen de achtergrond."

In a woodland clearing, a young boy and girl are standing facing each other.
Helen zoekt altijd naar de plek met het beste licht. Dat kan op een zolder, onder een raam of buiten zijn. Gefotografeerd met een Canon EOS-1D X Mark II en een Canon EF 35mm f/1.4L II USM-objectief. © Helen Bartlett

7. Let op afleidende lichtvlekken

"Bij zwart-witfotografie is het ook belangrijk dat je op afleidend licht let", zegt Helen. "Een fotolijstje kan bijvoorbeeld het licht vangen en een storende lichtvlek op de achtergrond vormen. Daarop moet je bedacht zijn, net als op reflecties. Die knalrode brandweerwagen in de hoek van de ruimte is niet zo belangrijk."

8. Vergeet trends en modegrillen

Helen raadt aan om de nabewerking eenvoudig te houden, en wel om verschillende redenen. Naarmate je je techniek verbetert, ontdek je vanzelf hoe je tot een mooi eindresultaat komt (op papier kunnen zwart-witfoto's er heel anders uitzien dan op het scherm). Op die manier blijf je ook trouw aan je eigen stijl en voorkom je dat je foto's er gedateerd uitzien omdat de trend van destijds is ingeruild voor een andere. "Ik hou het graag eenvoudig, klassiek. Ik bewerk mijn foto's nog op vrijwel dezelfde manier na als in mijn beginjaren als fotografe. Alle foto's hebben dus ongeveer dezelfde stijl."

Geschreven door Erlingur Einarsson


De uitrusting van Helen Bartlett

De essentiële kit waarmee professionals fotograferen

Two Canon EOS-1D X Mark II camera bodies, a Canon EOS R body, and various lenses, batteries and memory cards, plus a child’s toy train and gingerbread man.

Camera's

Canon EOS R

Een innovatieve full frame systeemcamera die nieuwe standaarden zet. Helen: “Nu kun je door de zoeker kijken terwijl je de foto aan het nemen bent en onmiddellijk zien wat er fout gaat. Zo kun je in realtime de instellingen in de camera nog aanpassen”.

Canon EOS-1D X Mark II

Zeer gevoelige 20,2 Megapixel full-frame CMOS-sensor, uitgebreid 61-punts Dual Pixel AF-systeem en 4K-video-opnamen. “De stevige constructie van de camera is bestand tegen zandkastelen, badschuim, plakkerige vingertjes en alle andere gevaren die bij het fotograferen van jonge kinderen op de loer liggen", zegt Helen.

Objectieven

Canon EF 35mm f/1.4L II USM

Een groothoek prime-lens met een snel grootste diafragma van f/1.8 en macrokenmerken. Helen zegt: "De kwaliteit van de 35mm is gewoon uitstekend. Hij heeft een macrofunctie die perfect is voor het fotograferen van baby's en jonge kinderen"

Gerelateerde artikelen

Alles weergeven

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Klik hier voor inspirerende verhalen en het laatste nieuws van Canon Europe Pro

Meld je nu aan