Frits van Eldik

Fotograferen voor de haaien door Franco Banfi

Canon Explorer en bekroond natuurfotograaf Franco Banfi vertelt over zijn liefde voor onderwaterfotografie en hoe het is om de perfecte opname te krijgen als je wordt omringd door blauwe haaien.

Franco Banfi is een bekroonde natuurfotograaf en expeditieleider uit Zwitserland die op zoek gaat naar ruige natuur.

Ongeveer 15 jaar geleden koos Franco ervoor om als fulltime freelance- en rondzwervend fotograaf te werken. Hij heeft de wereld over gereisd om de relatie tussen mens en natuur vast te leggen. Van de evenaar tot aan de poolgebieden, van de oceanen tot aan de vele meren en rivieren.

In deze tijd heeft hij zijn vaardigheden als fotograaf verbeterd en heeft hij passie ontwikkeld voor het behoud van de flora en fauna van onze planeet.

Oceaan-Haai-Duiker

Canon EOS 5D Mark II met een EF 15mm f/2.8 fisheyelens; de belichting was 1/160sec bij f/11, ISO 320. Op volle kracht met een Seacam-onderwaterbehuizing.

Canon sprak hem over deze opname van een blauwe haai (Prionace glauca) die hij op de Azoren maakte en hoe zijn kennis van het gedrag van dit dier in combinatie met zijn technische vaardigheden in zo'n gedenkwaardige foto resulteerde.

Op zoek naar blauwe haaien

"Ik houd van grote dieren. De levenskracht van majestueuze wezens en het zelfbewustzijn van hun positie in de oceaan en de voedselketen."

"Ik ben altijd geïnteresseerd geweest in haaien in het algemeen en vooral in de elegantie van blauwe haaien. Hun lichamen en gedrag zijn aanlokkelijk. Hun rug is diep indigoblauw en ze hebben lichtblauwe zijkanten met een spierwitte buik. De snuit is lang en puntig, de ogen donker, groot en rond… onderzoekend. Onder andere door deze kenmerken is dit een van de meest gepubliceerde soorten in cartoons en televisieseries."

"Al heel wat jaren geleden had ik de mogelijkheid om blauwe haaien te zien en te fotograferen in San Diego, buiten de kust van Californië. En onlangs werd ik uitgenodigd om met een aantal vrienden en professionele fotografen mee te gaan op een reis naar de Azoren, een groep van negen eilanden midden in de Atlantische Oceaan: de ideale plaats om diepzeedieren te zien."

Een sprong in het diepe

"In open wateren, ver van de kust en honderden meters diep verdwijnen de stralen van de zon in de donkere diepte. We sprongen in het blauwe water en hadden het gevoel alsof we heel afgelegen waren, maar hadden de hoop dat we haaien zouden zien… (maar niet tegen mijn moeder zeggen hoor, die is nog altijd bang sinds ze Jaws heeft gezien…)."

"Duiken in open wateren is niet voor watjes of onervaren duikers die zich niet op hun gemak voelen in diepe wateren. Zonder referentiepunten op de bodem of een zijmuur raak je gauw gedesoriënteerd. Zelfbewustzijn en een goed drijfvermogen is essentieel. Maar als je er dan een paar haaien aan toevoegt die nieuwsgierig om je heen cirkelen, kan de situatie écht interessant worden."

Dichterbij komen

"Ik lag met nog een andere fotograaf in het water. Hoe minder mensen hoe beter, want dan heb je de meeste kans dat dieren dichterbij komen. Dit is heel belangrijk voor onderwaterfotografie. Minder water tussen het onderwerp en de camera betekent betere zichtbaarheid, minder dwarrelende deeltjes, minder kleine bubbeltjes die het licht weerkaatsen en meer scherpte."

"In de juiste situatie zijn zeewezens eerder nieuwsgierig dan schuw. Ze kiezen de richting, de snelheid, de hoek... en meestal komt het licht van achteren en maken ze gebruik van het natuurlijke licht om hun lichaam te verbergen dat uiteraard is ontwikkeld om helemaal één te zijn met het water."

"Ik voel een diepe emotie als wilde dieren me accepteren en ze me dichtbij laten komen. Dit soort verschillende interacties gebeurde allemaal in korte tijd, eigenlijk in slechts een paar minuten per duik."

Het cruciale moment vastleggen

"In deze situaties moet je rustig blijven en moeten je handen bewegen alsof ze een symfonie spelen: het licht van het water op de achtergrond meten, de juiste belichting regelen met f-stop correcties, de beste compositie vinden… en alles moet zo ongeveer automatisch plaatsvinden."

"Als we geluk hebben, zijn er meerdere haaien en blijven ze een tijdje zodat we meer kansen krijgen. Maar normaal gesproken beslissen de dieren nadat ze ons hebben benaderd, dat we niet interessant zijn en draaien ze zich om en zwemmen ze weg. Dus als ik de beste instelling heb gevonden, richt ik me meer op de compositie en probeer ik verschillende hoeken te krijgen zodat ik meer keuze heb en de beste foto kan kiezen."

Het beeld opbouwen

"Compositie en perspectief zijn effectieve tools in de handen van de fotograaf, als je eenmaal weet hoe je de regels toepast. Beide factoren hebben te maken met de manier waarop de lijnen en vormen op een foto zijn geordend en zijn bedoeld om beelden te creëren die zelf al een visuele betekenis hebben en de kijker een gevoel van ruimtelijke diepte geven."

"In een compositie creëren de lijnen die vanuit de randen naar binnen leiden, een direct gevoel van diepte. Samenvallende stralen creëren een illusie: objecten van dezelfde afmetingen lijken anders van formaat te zijn, afhankelijk van de afstand tussen het object en het oog."

"De foto van de haai met de duiker op de achtergrond geeft een bepaalde diepte weer. Er zijn twee verschillende niveaus: de haai, heel dichtbij, lijkt groter dan hij in werkelijkheid is, terwijl de duiker op de achtergrond kleiner lijkt. Omdat de haai dichter bij de camera lijkt en de fisheyelens dit verschil versterkt."

Blijf op de hoogte

Binnenkort: Bekijk de wereld zonder zoeker.

Abonneren op de nieuwsbrief