ARTIKEL

Jérôme Sessini maakt foto's van het verwoeste straatbeeld van Syrië

Amid the rubble of a war-torn street in southern Aleppo, sheets are strung between buildings.
Deze foto uit de serie The Streets of Aleppo van Jérôme Sessini legt de realiteit van het dagelijkse leven in Syrië vast: lakens die er in deze kapotgeschoten straten niet simpelweg hangen om te drogen. "De steeds opnieuw getoonde beelden van gewonde strijders konden de aandacht van het publiek niet meer vasthouden, dus besloot ik mijn aanpak te veranderen", zegt Jérôme. Gefotografeerd met een EOS 5D Mark II (opgevolgd door de Canon EOS 5D Mark IV) met een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM-objectief, ingesteld op 35mm, 1/15 sec, f/11 en ISO100. © Jérôme Sessini/Magnum Photos

Tussen de gebombardeerde gebouwen in een straat in Aleppo in Syrië lijken waslijnen te zijn gespannen. De lakens die eraan hangen, zien er misplaatst uit tussen het puin, maar dienen een cruciaal doel. "Via deze lakens kunnen mensen de straten oversteken zonder dat ze door sluipschutters worden gezien", legt conflictfotograaf en Canon Ambassador Jérôme Sessini uit. "Soms hangen er beddenlakens aan, soms gordijnen of plastic zeilen, eigenlijk alles dat kan worden gebruikt om achter te schuilen." Ze geven het geheel iets huiselijks wat vreemd aandoet in een oorlogsgebied en herinneren ons eraan hoe het leven daar eruitzag voordat het Syrische conflict uitbrak.

Het beeld, zoals zoveel beelden uit de fotoserie The Streets of Aleppo van Jérôme, vertelt een ongelooflijk verhaal over de Syrische burgeroorlog, zonder mensen te laten zien. De foto's werden gemaakt in februari 2013 en later dat jaar tentoongesteld op Visa pour l'Image, het festival voor de fotojournalistiek. Deze fotoserie lijkt in niets op hoe meestal verslag wordt gedaan van het conflict in de reguliere media. Niet de strijders, maar de straten in de stad vormen het middelpunt.

Jérôme is geen onbekende als het gaat om het vertellen van de verhalen van de straat. Deze Magnum-fotograaf brengt conflicten van over de hele wereld in beeld, van het documenteren van drugsgerelateerd geweld in Mexico tot de Euromaidan-protesten door burgers in het centrum van Kiev, Oekraïne. In dit artikel vertelt hij hoe hij bij het fotograferen van de straten van Aleppo voor een andere aanpak heeft gekozen.

Debris and dirty sheets line a devastated street on the Salah al-Din frontline.
Jérôme moest straten vermijden waar daadwerkelijk gevechten plaatsvonden, maar de verwoestingen als gevolg van die gevechten waren wijdverbreid in Salah al-Din, het zuiden van Aleppo. "Overdag was ik bijna altijd samen met één jonge strijder die voor mij vertaalde", zegt Jérôme. "Zijn Engels was erg beperkt, maar in feite hadden we genoeg aan eenvoudige woorden zoals links, rechts, terug en vooruit." Gefotografeerd met een Canon EOS 5D Mark II en een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM-objectief, ingesteld op 50mm, 1/60 sec, f/11 en ISO100. © Jérôme Sessini/Magnum Photos

Meer laten zien met minder

Jérôme kreeg het idee voor het project na zijn eerste reis naar Aleppo in 2012. "Veel mensen fotografeerden de gevechten of de ziekenhuizen. Ik wilde iets anders doen", zegt hij. "Het kan moeilijk zijn om de aandacht van het publiek vast te houden bij een conflict als dit. Dus in plaats van de gewonde strijders te laten zien, heb ik foto's gemaakt van de straten. Soms kun je meer laten zien door minder in beeld te brengen. Zo geef je kijkers de ruimte om hun eigen ideeën te vormen, hun verbeelding te gebruiken."

Deze stadsgezichten onthullen in forensisch detail informatie over de omvang van de vernietiging aan de oostkant van de stad. Door marktpleinen of winkelpuien met gesloten rolluiken te laten zien - het soort plaatsen dat je in steden over de hele wereld ziet - zetten de beelden van Jérôme kijkers aan het denken over hoe het zou zijn om de steden die ze kennen, te zien onder deze omstandigheden. "De meeste mensen wonen in steden, het is een universeel gegeven", zegt hij.

Terwijl de verbrijzelde bakstenen en beton als een soort metafoor werken voor de impact van de oorlog op de Syrische samenleving, vertellen ze ook een authentiek verhaal over de realiteit op straatniveau. "Wanneer de stad onder vuur ligt, wordt het een spookstad", zegt Jérôme. "Mensen gaan de straat niet op vanwege het gevaar van sluipschutters."

Net als bij de hangende lakens hebben de strijders materialen die ze in de gebouwen en straten hebben gevonden, een nieuw doel gegeven. Een mooi versierde spiegel met houten lijst wordt bijvoorbeeld gebruikt als 'anti-sluipspiegel'. "Het is een eenvoudige, zeer efficiënte truc die de strijders gebruiken om te zien of er een sluipschutter om de hoek van de straat staat", legt Jérôme uit.

Canon Professional Services

Heb je Canon-apparatuur?

Registreer je apparatuur voor gratis advies van experts, onderhoud van apparatuur, toegang tot inspirerende evenementen en exclusieve aanbiedingen met Canon Professional Services (CPS).

Straatopnamen op een statief

Vanuit fotografisch oogpunt was de aanpak van Jérôme voor deze serie volledig tegengesteld aan hoe hij normaal werkt. "Ik heb alles op een statief gefotografeerd omdat ik maximale details wilde", zegt hij. "Ik heb opnamen gemaakt met een zeer klein diafragma voor de grootst mogelijke scherptediepte, dus soms moest ik een korte sluitertijd gebruiken. Het proces was erg statisch: ik koos mijn hoek en die kon ik daarna niet meer veranderen. Dat maakte het visueler.

"Wanneer je in reportagestijl fotografeert, beweeg je rondom het onderwerp en speelt toeval een erg grote rol. Met het statief kan ik de compositie volledig regelen."

Jérôme heeft de serie opgenomen met een Canon EOS 5D Mark II (opgevolgd door de Canon EOS 5D Mark IV) met behulp van een op afstand bedienbare trigger om bewegingsonscherpte te voorkomen. "Ik maakte opnamen bij f/11, f/16. Ik moest een sluitertijd van 1/15 seconde gebruiken, soms minder, dus elke trilling zou een nadelig effect hebben."

A once-busy souk near Aleppo's Umayyad Mosque lies in ruins.
"Ik kende een paar fotografen die aan de westkant van de stad werkten en waar het dagelijkse leven gewoon doorging. Winkels, restaurants, alles was open", zegt Jérôme. Dit beeld van de eens zo drukke soek van de oude stad in de buurt van de Umayyad-moskee in Aleppo staat daarmee in sterk contrast. Gefotografeerd met een Canon EOS 5D Mark II en een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM-objectief, ingesteld op 40mm, 1/30 sec, f/2.8 en ISO800. © Jérôme Sessini/Magnum Photos
An avalanche of dust engulfs shop fronts in al-Arkub, Aleppo.
"Ik probeerde plaatsen te fotograferen die veel steden met elkaar gemeen hebben, zoals markten of hoofdstraten, maar zonder mensen erin, omdat dit de realiteit is van een stad onder vuur", zegt Jérôme. Dit zijn door rolluiken afgesloten winkelpuien in al-Arkub, Aleppo, in de frontlinie van de gevechten. Gefotografeerd met een Canon EOS 5D Mark II en een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM-objectief, ingesteld op 52mm, 1/125 sec, f/2.8 en ISO1000. © Jérôme Sessini/Magnum Photos
A window cleaner outside the 40th floor of the Torre Latino Americana in Mexico City, with the sprawling city below. Photograph by Jérôme Sessini.

Terug naar Mexico: in het voetspoor van Cartier-Bresson

Jérôme Sessini onthult waarom hij de Canon EOS R uitkoos om terug te keren naar een klassieke serie van Henri Cartier-Bresson in het kader van het project Magnum Retold.

Navigeren door het geweld in de binnenstad

Gedurende de vier weken dat Jérôme in Aleppo foto's maakte voor zijn project, verbleef hij in een huis dat was ingericht als een soort mediacentrum voor journalisten. Er was elektriciteit om zijn accu's op te laden en over Wi-Fi te beschikken, maar slechts genoeg water om zich één keer per week te kunnen douchen. Het was een bitterkoude winter en soms was het erg moeilijk om aan eten en brandstof voor verwarming te komen. "Ik spreek slechts een paar woorden Arabisch en dat was een probleem, want op dat moment waren er maar weinig fixers in Aleppo", zegt hij. "Mijn fixer werkte samen met verschillende journalisten." Elke avond bespraken ze de plaatsen die Jérôme wilde fotograferen. Zijn fixer zou vervolgens kijken of het mogelijk was.

"Ik luisterde altijd heel goed naar wat de strijders mij vertelden. Gevechten in de binnenstad zijn moeilijk omdat die zich telkens verplaatsen, van de ene straat naar de andere. Binnen dezelfde dag kan het regeringsleger een straat innemen, die kwijtraken en vervolgens weer innemen. Het was dus belangrijk om op de hoogte te zijn van hun positie."

Rond 8 uur 's ochtends bracht de fixer van Jérôme hem naar het gebied waar hij die dag zou werken. Na te hebben achterhaald welke straten het veiligst waren, ging de fixer weg, om Jerôme vervolgens vroeg in de avond weer op te pikken. Soms moest Jérôme zelf met een taxi teruggaan en dat was riskant als de chauffeur niet wist waar de gevechtstroepen zich op dat moment bevonden.

A burnt-out vehicle and broken household items litter a bombed-out Aleppo street.
"Ik vroeg aan strijders welke straathoek veilig was", zegt Jérôme. "Het was nooit 100% zeker, maar ze vertelden me bijvoorbeeld: "Je kunt 100 meter in deze richting gaan, 50 meter die kant op, maar niet verder." Gefotografeerd met Canon EOS 5D Mark II en een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM-objectief, ingesteld op 35mm, 1/80 sec, f/11 en ISO100. © Jérôme Sessini/Magnum Photos

Robuuste en toch discrete uitrusting

Werken in vijandige omgevingen vraagt veel van de apparatuur, dus het was voor Jérôme belangrijk dat hij een camera had die 'solide' was maar die ook, met het oog op het later tentoonstellen van zijn fotoserie, de kleuren met de grootste precisie kon weergeven. "De kleuren op de Canon EOS 5D Mark II liggen heel dicht bij de werkelijkheid. Ze zijn zacht, niet te fel, met niet al te veel contrast."

Zijn uitrusting bevatte twee objectieven: een Canon EF 24-70mm f/2.8L II USM en een Canon EF 50mm f/1.2L USM. Hoewel hij de scherpte van het 50mm-prime-objectief erg waardeert, gebruikte hij 90% van de tijd het zoomobjectief vanwege de flexibiliteit die het bood op locatie. "Ik wilde niet veel objectieven meenemen. Ik wilde licht reizen omdat ik het statief al bij me had, dus ik had één objectief en een tweede voor het geval dat."

Dankzij de onopvallende uitrusting kon Jérôme zijn identiteit verbergen wanneer dat nodig was, zoals op die ene dag toen hij een van de controleposten van de islamitische militie moest passeren die net rond die tijd in de stad werden opgezet.

"Als ze me met een camera hadden gezien, had ik een groot probleem gehad, maar ze hadden niet in de gaten dat ik fotograaf was", herinnert hij zich. "Dat was de laatste week van de reis. Mijn fixer zei: 'Ik denk dat het tijd is voor jou en de rest van de pers om nu te gaan. We kunnen je niet beschermen tegen die jongens.'" Hij verliet Syrië op dezelfde manier waarop hij het land binnen was gekomen, via de grens met Turkije. Slechts enkele maanden later werd een groep collega-fotojournalisten ontvoerd door militanten terwijl ze naar Aleppo reisden op diezelfde route. Jaren later herinneren de foto's van Jérôme ons eraan waarmee de mensen in Syrië nog steeds elke dag worden geconfronteerd in de verwoeste straten van Aleppo.

Geschreven door Rachel Segal Hamilton


De uitrusting van Jérôme Sessini

De essentiële kit waarmee professionals straten fotograferen

Close-up of a Canon EOS 5D Mark IV.

Camera

Canon EOS 5D Mark IV

De EOS 5D Mark IV is ontworpen voor elke situatie, heeft een prachtige vormgeving en is een uitstekende allrounder. "De kleuren liggen heel dicht bij de werkelijkheid. Ze zijn zacht, niet te fel, met niet al te veel contrast", zegt Jérôme.

Lenzen

Canon EF 50mm f/1.2L USM

Dankzij het ongelooflijke grootste diafragma van f/1.2 levert dit supersnelle objectief geweldige prestaties bij weinig licht, met nauwkeurige creatieve controle over scherpstelling en scherptediepte.

Gerelateerde artikelen

Alles weergeven

Meld je aan voor de nieuwsbrief

Klik hier voor inspirerende verhalen en het laatste nieuws van Canon Europe Pro

Meld je nu aan